والیبال چگونه ایرانی شد؟

امروزه ورزش والیبال یک ورزش بسیار محبوب و پرطرفدار در کشور ماست. تیم والیبال ایران هم‌اکنون، در رده هشتم جهانی و نخست آسیا قرار دارد. با این حال بسیاری از مردم ما نمی‌دانند که والیبال کِی و چگونه وارد ایران شد؟ برخی بر این باورند که قدمت این ورزش محبوب در ایران، حداکثر 50 سال است؛ اما واقعیت چیز دیگری است؛ تا امروز حدود یک قرن از ورود والیبال به ایران می‌گذرد. در سال 1299 هـ.ش، یعنی سال‌های پایانی عمر دودمان قاجار، زنده‌یاد میرمهدی ورزنده که نقش مهمی در گسترش ورزش آکادمیک در ایران داشت، والیبال را وارد ایران کرد و نخستین‌بار در دارالمعلمین تهران، دانشجویان را به انجام آن واداشت. در آن زمان هنوز ورزشکاران ایرانی آشنایی چندانی با اصول و فنون والیبال نداشتند. به همین دلیل، مرحوم ورزنده کتاب‌هایی را در این زمینه ترجمه کرد و به این ترتیب، ورزشکاران ایرانی فهمیدند که باید چگونه در زمین آرایش بگیرند و بازی کنند. تا سال 1303 هـ.ش، والیبال در بین قشر تحصیل‌کرده، طرفداران بسیاری پیدا کرد و به ورزشی محبوب برای اوقات فراغت تبدیل شد. در همین سال، تیم «کلوپ شایسته» با مدیریت شمس‌الدین شایسته و تیم والیبال «کالج البرز» به عنوان نخستین تیم‌های والیبال باشگاهی ایران، در تهران شکل گرفت و در یکی از روزهای سال 1304، اولین بازی باشگاهی ایران، بین این دو تیم برگزار شد. اما تا سال 1314، تعداد تیم‌ها آن‌قدر زیاد نبود که جام باشگاه‌ها شکل بگیرد. در این سال، نخستین جام باشگاه‌های تهران برگزار شد و در سال 1318 نیز، با اندکی وقفه، دوباره والیبالیست‌های ایرانی را دور هم جمع کرد؛ اما این ورزش محبوب تا سال 1324، فاقد فدراسیون بود و در این سال، همراه با بسکتبال، به صورت یک فدراسیون مشترک، تحت مدیریت کشوری درآمد. بهترین افتخارات والیبال ایران در یک دهه گذشته رقم خورده‌است.